สอวช. เปิดแผน “Siam Silica Framework” สร้างกำลังคนเซมิคอนดักเตอร์ หนุนส่งออกไทย 8% ของอาเซียน

ปัจจุบันไทยมีสัดส่วนการส่งออกเซมิคอนดักเตอร์เพียง 1.37% ของอาเซียน ทั้งที่ภูมิภาคนี้คิดเป็นสัดส่วนถึงราว 20% ของอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์โลก ช่องว่างขนาดนี้คือจุดตั้งต้นของแผนยุทธศาสตร์ใหม่จากสำนักงานสภานโยบายการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมแห่งชาติ (สอวช. หรือ NXPO) ภายใต้ชื่อ "Siam Silica Framework" ที่ตั้งเป้าดันตัวเลขนี้ให้พุ่งขึ้นไปถึง 8% ภายในไม่กี่ปีข้างหน้า

แผนงานนี้ไม่ได้พูดถึงแค่การเพิ่มปริมาณการส่งออก แต่สะท้อนวิสัยทัศน์ของ สอวช. ในการพลิกโฉมโครงสร้างเศรษฐกิจไทยจากฐานการผลิตแบบดั้งเดิม ไปสู่เศรษฐกิจที่ขับเคลื่อนด้วยนวัตกรรมและเทคโนโลยีขั้นสูง โดยวางกำลังคนด้านเซมิคอนดักเตอร์เป็นหัวใจหลักของการเปลี่ยนผ่านครั้งนี้ (NXPO, 2569)

บทความนี้จะพาไปดูว่าเป้าหมาย 8% ของอาเซียนหมายถึงอะไรกันแน่ ต้องใช้กำลังคนเท่าไรถึงจะไปถึงเป้านั้น และแผนนี้มีนัยอย่างไรต่อภาคธุรกิจ นักลงทุน และผู้ประกอบการ SME ไทย

Siam Silica Framework คืออะไร

"Siam Silica Framework" คือแผนยุทธศาสตร์ของ สอวช. ที่มุ่งเน้นการสร้างกลไกผลิตและพัฒนาบุคลากรผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางด้านเซมิคอนดักเตอร์และอิเล็กทรอนิกส์ขั้นสูง ซึ่ง สอวช. มองว่าเป็นรากฐานสำคัญในการดึงดูดการลงทุนโดยตรงจากต่างประเทศ (Foreign Direct Investment: FDI) เข้าสู่อุตสาหกรรมนี้ (NXPO, 2569)

สำหรับภาคธุรกิจขนาดใหญ่และนักลงทุน แผนนี้คือสัญญาณว่าไทยกำลังเตรียมพร้อมเข้าร่วมห่วงโซ่อุปทานระดับโลกในอุตสาหกรรมเทคโนโลยีขั้นสูง ซึ่งจะนำมาซึ่งโอกาสการลงทุนใหม่ การถ่ายทอดเทคโนโลยี และความร่วมมือเชิงกลยุทธ์กับผู้เล่นระดับโลก การพัฒนาระบบนิเวศนี้ยังมีเป้าหมายเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขันของประเทศในระยะยาว และสร้างงานคุณภาพสูงที่ช่วยยกระดับรายได้ประชาชาติ (NXPO, 2569)

เป้าหมาย 8% ของอาเซียน หมายถึงอะไรกันแน่

ประเด็นที่ต้องทำความเข้าใจให้ชัดคือ ตัวเลข "8% ของอาเซียน" ที่เป็นเป้าหมายเชิงรุกของแผนนี้ หมายถึงสัดส่วนการส่งออกเซมิคอนดักเตอร์โดยเฉพาะ ไม่ใช่สัดส่วนการส่งออกสินค้ามูลค่าเพิ่มสูง (High Value Added) ในภาพรวมทั้งหมด

สอวช. ตั้งเป้าดันสัดส่วนการส่งออกเซมิคอนดักเตอร์ของไทยจาก 1.37% ขึ้นไปสู่ 8% ของอาเซียน โดยวางกรอบนี้เป็นส่วนหนึ่งของวิสัยทัศน์ใหญ่กว่าในการสร้าง "New Hope" ให้เศรษฐกิจไทยผ่านสินค้าและบริการมูลค่าเพิ่มสูง

การตั้งเป้าหมายนี้จึงเป็นมากกว่าการเพิ่มปริมาณการส่งออก แต่เป็นการแสดงวิสัยทัศน์ในการสร้าง "New Hope" สำหรับเศรษฐกิจไทย ด้วยการเปลี่ยนผ่านจากการเป็นเพียงฐานการผลิต สู่การเป็นศูนย์กลางที่สามารถดึงดูดเทคโนโลยี การลงทุน และบริษัทระดับโลกเข้ามาในประเทศ เพื่อสร้างระบบนิเวศที่เอื้อต่อการผลิตสินค้าและบริการมูลค่าสูงในภาพรวม (NXPO, 2569)

โจทย์กำลังคน: ต้องสร้างคนเก่งกี่คนถึงจะไปถึงเป้า

สอวช. ประเมินความต้องการกำลังคนด้านเซมิคอนดักเตอร์ในอีก 5 ปีข้างหน้าไว้ดังนี้ (NXPO, 2569):

• ช่างเทคนิค (ระดับ ปวส.) ประมาณ 1,330 คน
• วิศวกรทักษะสูง (ระดับปริญญาตรี) ประมาณ 553 คน
• นักวิจัย/ผู้เชี่ยวชาญ/วิศวกรอาวุโส ประมาณ 950 คน
• พี่เลี้ยง/วิศวกรหลัก (Principal Engineer) ประมาณ 152 คน

โดยมุ่งเน้นสาขาเทคโนโลยีสำคัญ ได้แก่ IC Design, Sensor/Photonics Devices, Power Devices และ Advanced Packaging ซึ่งเป็นจุดแข็งเดิมของไทย (NXPO, 2569)

เป้าหมาย 8% ของอาเซียน หมายถึงอะไรกันแน่

ประเด็นที่ต้องทำความเข้าใจให้ชัดคือ ตัวเลข "8% ของอาเซียน" ที่เป็นเป้าหมายเชิงรุกของแผนนี้ หมายถึงสัดส่วนการส่งออกเซมิคอนดักเตอร์โดยเฉพาะ ไม่ใช่สัดส่วนการส่งออกสินค้ามูลค่าเพิ่มสูง (High Value Added) ในภาพรวมทั้งหมด

สอวช. ตั้งเป้าดันสัดส่วนการส่งออกเซมิคอนดักเตอร์ของไทยจาก 1.37% ขึ้นไปสู่ 8% ของอาเซียน โดยวางกรอบนี้เป็นส่วนหนึ่งของวิสัยทัศน์ใหญ่กว่าในการสร้าง "New Hope" ให้เศรษฐกิจไทยผ่านสินค้าและบริการมูลค่าเพิ่มสูง (NXPO, 2569)

การตั้งเป้าหมายนี้จึงเป็นมากกว่าการเพิ่มปริมาณการส่งออก แต่เป็นการแสดงวิสัยทัศน์ในการสร้าง "New Hope" สำหรับเศรษฐกิจไทย ด้วยการเปลี่ยนผ่านจากการเป็นเพียงฐานการผลิต สู่การเป็นศูนย์กลางที่สามารถดึงดูดเทคโนโลยี การลงทุน และบริษัทระดับโลกเข้ามาในประเทศ เพื่อสร้างระบบนิเวศที่เอื้อต่อการผลิตสินค้าและบริการมูลค่าสูงในภาพรวม (NXPO, 2569)

โจทย์กำลังคน: ต้องสร้างคนเก่งกี่คนถึงจะไปถึงเป้า

สอวช. ประเมินความต้องการกำลังคนด้านเซมิคอนดักเตอร์ในอีก 5 ปีข้างหน้าไว้ดังนี้ (NXPO, 2569):

• ช่างเทคนิค (ระดับ ปวส.) ประมาณ 1,330 คน
• วิศวกรทักษะสูง (ระดับปริญญาตรี) ประมาณ 553 คน
• นักวิจัย/ผู้เชี่ยวชาญ/วิศวกรอาวุโส ประมาณ 950 คน
• พี่เลี้ยง/วิศวกรหลัก (Principal Engineer) ประมาณ 152 คน

โดยมุ่งเน้นสาขาเทคโนโลยีสำคัญ ได้แก่ IC Design, Sensor/Photonics Devices, Power Devices และ Advanced Packaging ซึ่งเป็นจุดแข็งเดิมของไทย (NXPO, 2569)