ไทยตั้งเป้ารายได้ท่องเที่ยว 4 ล้านล้านบาท จับตาขยายฟรีวีซ่า 4 ประเทศ

อุตสาหกรรมท่องเที่ยวไทยกำลังเดินหน้าสู่การเติบโตที่ให้ความสำคัญกับมูลค่าทางเศรษฐกิจมากกว่าจำนวนผู้เดินทางเพียงอย่างเดียว หลังคณะกรรมการนโยบายการท่องเที่ยวแห่งชาติหารือกรอบการจัดทำ แผนพัฒนาการท่องเที่ยวแห่งชาติฉบับที่ 4 (พ.ศ. 2571–2575) โดยตั้งเป้าสร้างรายได้จากการท่องเที่ยวไม่น้อยกว่า 4 ล้านล้านบาท พร้อมผลักดันประเทศไทยให้ติดอันดับ 30 ประเทศแรกของโลกในดัชนี Travel & Tourism Development Index (TTDI)

ขณะเดียวกัน ภาครัฐกำลังพิจารณาเพิ่มความสะดวกในการเดินทางจากตลาดระยะไกลที่มีศักยภาพ ผ่านข้อเสนอขยายสิทธิยกเว้นวีซ่าให้ผู้เดินทางจากเม็กซิโก โคลอมเบีย อุซเบกิสถาน และเบลารุส เพื่อเพิ่มโอกาสดึงดูดนักท่องเที่ยวที่มีศักยภาพในการใช้จ่ายสูง

อย่างไรก็ตาม เป้าหมายรายได้และมาตรการวีซ่าดังกล่าวยังอยู่ในขั้นตอนการจัดทำแผนและพิจารณาอนุมัติ จึงยังไม่ใช่ผลลัพธ์หรือสิทธิที่มีผลบังคับใช้แล้ว

เปลี่ยนจากเน้นจำนวน สู่การสร้างมูลค่าการท่องเที่ยว

แนวทางของแผนพัฒนาการท่องเที่ยวแห่งชาติฉบับใหม่สะท้อนการปรับทิศทางของอุตสาหกรรม โดยมุ่งยกระดับคุณภาพสินค้าและบริการให้ได้มาตรฐานสากล ควบคู่กับการขยายตลาดนักท่องเที่ยวที่มีศักยภาพในการใช้จ่าย และกระจายรายได้ไปยังผู้ประกอบการขนาดเล็กกับชุมชนในพื้นที่ต่าง ๆ

เป้าหมายรายได้ไม่น้อยกว่า 4 ล้านล้านบาทจึงต้องอาศัยมากกว่าการเพิ่มจำนวนผู้เดินทาง แต่ต้องสร้างเหตุผลให้นักท่องเที่ยวใช้เวลาในประเทศไทยนานขึ้น เลือกซื้อประสบการณ์ที่มีมูลค่าเพิ่ม และเดินทางไปยังพื้นที่นอกเหนือจากแหล่งท่องเที่ยวหลัก

นอกจากเป้าหมายด้านรายได้แล้ว ภาครัฐยังต้องการยกระดับอันดับของไทยในดัชนี TTDI ให้อยู่ใน 30 อันดับแรกของโลก ซึ่งสะท้อนความสำคัญของความสามารถในการแข่งขันโดยรวม ทั้งคุณภาพบริการ โครงสร้างพื้นฐาน และความพร้อมของระบบท่องเที่ยว

เป้าหมาย 4 ล้านล้านบาทไม่ควรถูกวัดจากจำนวนนักท่องเที่ยวเพียงอย่างเดียว แต่ต้องพิจารณามูลค่าการใช้จ่ายต่อคน การกระจายรายได้ และความสามารถในการแข่งขันของธุรกิจท่องเที่ยวไทยในระยะยาว

ขยายตลาดใหม่ จับตาข้อเสนอฟรีวีซ่า 4 ประเทศ

อีกหนึ่งมาตรการที่อยู่ระหว่างการพิจารณาคือการขยายสิทธิยกเว้นวีซ่าให้แก่นักเดินทางจาก 4 ประเทศ ได้แก่

• เม็กซิโก

• โคลอมเบีย

• อุซเบกิสถาน

• เบลารุส

การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย (ททท.) เตรียมนำข้อเสนอเข้าสู่การพิจารณาของคณะกรรมการที่เกี่ยวข้องในวันที่ 9 พฤศจิกายน 2569 โดยเบลารุสเป็นประเทศที่เพิ่มเข้ามาจากข้อเสนอช่วงก่อนหน้าซึ่งกล่าวถึงเม็กซิโก โคลอมเบีย และอุซเบกิสถาน

การพิจารณาดังกล่าวเป็นส่วนหนึ่งของความพยายามลดอุปสรรคในการเดินทางจากตลาดที่มีศักยภาพ โดยเฉพาะปัญหาความยุ่งยากและระยะเวลาการดำเนินการด้านวีซ่า ซึ่งอาจส่งผลต่อการตัดสินใจจองทริปและการขายแพ็กเกจของบริษัทนำเที่ยว

กระทรวงการต่างประเทศยังอยู่ระหว่างปรับปรุงกระบวนการ e-Visa เพื่อลดระยะเวลาการพิจารณาและอุปสรรคในการยื่นคำขอ ขณะที่หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกำลังพิจารณาวิธีลดระยะเวลารอคิวตรวจคนเข้าเมืองที่สนามบินสุวรรณภูมิด้วย

ทั้งนี้ ข้อเสนอฟรีวีซ่าสำหรับทั้ง 4 ประเทศยังไม่ได้รับอนุมัติ นักเดินทางจึงต้องตรวจสอบเงื่อนไขการเข้าเมืองที่มีผลบังคับใช้จริงก่อนเดินทาง 

โอกาสธุรกิจไม่ได้จำกัดอยู่แค่โรงแรมและสายการบิน

หากไทยสามารถดึงดูดนักท่องเที่ยวจากตลาดใหม่และเพิ่มมูลค่าการใช้จ่ายได้ตามเป้าหมาย ผลประโยชน์อาจกระจายไปยังธุรกิจหลายกลุ่ม ตั้งแต่โรงแรม ร้านอาหาร ธุรกิจสุขภาพ บริษัทนำเที่ยว ไปจนถึงผู้ประกอบการท้องถิ่น

1. โรงแรมและธุรกิจบริการ

ผู้ประกอบการสามารถพัฒนาบริการให้ตอบโจทย์นักเดินทางที่ต้องการประสบการณ์เฉพาะตัว เช่น การพักผ่อนระยะยาว โปรแกรมสุขภาพ และการเดินทางที่เชื่อมโยงหลายจุดหมาย อย่างไรก็ตาม การขยายตลาดควรพิจารณาความต้องการจริงและต้นทุนในการเข้าถึงลูกค้าแต่ละกลุ่มด้วย

2. ร้านอาหารและธุรกิจสุขภาพ

อาหารไทย บริการดูแลสุขภาพ และประสบการณ์ด้านวัฒนธรรมสามารถเป็นส่วนหนึ่งของการเพิ่มมูลค่าต่อทริปได้ ผู้ประกอบการควรให้ความสำคัญกับคุณภาพบริการ การสื่อสารหลายภาษา และการออกแบบแพ็กเกจที่เชื่อมโยงบริการเข้าด้วยกันอย่างเหมาะสม

3. ธุรกิจนำเที่ยวและสายการบิน

การขยายตลาดระยะไกลต้องอาศัยความร่วมมือระหว่าง ททท. บริษัทนำเที่ยว และสายการบิน เพื่อพัฒนาเส้นทางบิน แพ็กเกจเดินทาง และกิจกรรมที่ตอบโจทย์กลุ่มเป้าหมาย โดยต้องประเมินทั้งต้นทุนการตลาด ความถี่เที่ยวบิน และความต้องการเดินทางตลอดทั้งปี

การเปิดตลาดใหม่จะสร้างโอกาสได้จริงเมื่อมาตรการด้านการเดินทางเชื่อมต่อกับบริการที่พร้อมรองรับ ตั้งแต่เส้นทางบิน การจองที่พัก ไปจนถึงประสบการณ์ท่องเที่ยวที่ตอบโจทย์นักเดินทางแต่ละกลุ่ม

เรือสำราญ ท่องเที่ยวทางเรือ และการเดินทางเชื่อมโยงชุมชน

นอกเหนือจากมาตรการวีซ่า รัฐบาลยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาการท่องเที่ยวเรือสำราญและเรือยอชต์ ซึ่งเป็นกลุ่มที่มีศักยภาพสร้างรายได้สูง แต่ยังจำเป็นต้องพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน เช่น ท่าเทียบเรือสำราญและท่าจอดเรือยอชต์ให้เพียงพอต่อความต้องการ

ททท. จะประสานงานกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องเพื่อจัดทำแนวทางพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานดังกล่าว ขณะที่การส่งเสริมการเดินทางระยะสั้นจะให้ความสำคัญกับตลาดไต้หวัน เวียดนาม มาเลเซีย อินโดนีเซีย และสิงคโปร์ ส่วนตลาดระยะไกลจะเน้นการจัดกิจกรรมขนาดใหญ่และความร่วมมือกับบริษัทนำเที่ยวและสายการบิน

อีกแนวทางหนึ่งคือการเชื่อมโยงกิจกรรมท่องเที่ยวกับเทศกาล วัฒนธรรม และสินค้าเกษตร โดยมีข้อเสนอให้จัดทำปฏิทินกิจกรรมท่องเที่ยวรายจังหวัดในหลายภาษา เพื่อช่วยให้นักท่องเที่ยววางแผนการเดินทางล่วงหน้า พร้อมส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงเกษตรและทัวร์ผลไม้ตามฤดูกาล โดยเฉพาะในจังหวัดภาคตะวันออก

แนวทางนี้เปิดโอกาสให้เกษตรกร ร้านค้า และธุรกิจท้องถิ่นสร้างรายได้จากการท่องเที่ยวโดยตรงมากขึ้น และช่วยกระจายกิจกรรมทางเศรษฐกิจออกจากเมืองท่องเที่ยวหลัก 

ความท้าทาย: รายได้ที่เพิ่มขึ้นต้องกระจายถึงผู้ประกอบการรายเล็ก

แม้เป้าหมายรายได้ 4 ล้านล้านบาทจะสะท้อนความคาดหวังต่อศักยภาพของอุตสาหกรรมท่องเที่ยว แต่ความสำเร็จของแผนไม่ได้ขึ้นอยู่กับรายได้รวมเพียงตัวเลขเดียว

ภาครัฐและภาคธุรกิจยังต้องเผชิญโจทย์ด้านมาตรฐานบริการ ความพร้อมของโครงสร้างพื้นฐาน การพัฒนาบุคลากร และการบริหารจัดการแหล่งท่องเที่ยวให้รองรับความต้องการได้โดยไม่กระทบทรัพยากรธรรมชาติและชุมชน

สำหรับผู้ประกอบการรายเล็ก การเข้าถึงตลาดต่างประเทศอาจมีข้อจำกัดด้านงบประมาณ การสื่อสารหลายภาษา และช่องทางจำหน่าย จึงจำเป็นต้องมีความร่วมมือระหว่างภาครัฐ ภาคเอกชน และชุมชน เพื่อช่วยให้ธุรกิจท้องถิ่นเข้าถึงโอกาสทางการตลาดได้มากขึ้น

ขณะเดียวกัน การพึ่งพาตลาดใดตลาดหนึ่งมากเกินไปอาจเพิ่มความเสี่ยงจากความผันผวนทางเศรษฐกิจและการเดินทางระหว่างประเทศ การกระจายตลาดและสร้างกิจกรรมท่องเที่ยวตลอดทั้งปีจึงเป็นอีกปัจจัยสำคัญต่อความมั่นคงของอุตสาหกรรม

บทสรุป: ท่องเที่ยวไทยต้องเติบโตทั้งด้านรายได้และคุณภาพ

เป้าหมายรายได้ท่องเที่ยว 4 ล้านล้านบาทภายใต้ร่างแผนพัฒนาการท่องเที่ยวแห่งชาติฉบับที่ 4 สะท้อนทิศทางการยกระดับอุตสาหกรรมไทยให้แข่งขันด้วยคุณภาพและมูลค่าเพิ่มมากขึ้น พร้อมขยายตลาดนักท่องเที่ยวที่มีศักยภาพและกระจายรายได้ไปสู่ธุรกิจขนาดเล็กกับชุมชน

ข้อเสนอขยายฟรีวีซ่าสำหรับเม็กซิโก โคลอมเบีย อุซเบกิสถาน และเบลารุสเป็นหนึ่งในมาตรการที่ต้องติดตาม แต่ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้นจริงยังขึ้นอยู่กับการอนุมัติ เงื่อนไขการเข้าเมือง และความพร้อมของระบบท่องเที่ยวไทย

โจทย์สำคัญของไทยจึงไม่ใช่เพียงดึงดูดนักท่องเที่ยวให้เดินทางเข้ามามากขึ้น แต่ต้องสร้างประสบการณ์ที่มีคุณค่า เพิ่มการใช้จ่ายอย่างเหมาะสม และทำให้รายได้จากการท่องเที่ยวกระจายไปถึงผู้ประกอบการและชุมชนได้อย่างทั่วถึงและยั่งยืน