
การค้าชายแดน–ผ่านแดนไทย 9 เดือนแตะ 1.76 ล้านล้านบาท รับอานิสงส์ส่งออกอิเล็กทรอนิกส์
สรุปประเด็น
-
การค้าชายแดนและผ่านแดน 9 เดือนแรกปี 2569 โต 18.8% มีมูลค่ารวม 1.76 ล้านล้านบาท ขับเคลื่อนโดยสินค้าเทคโนโลยีและอิเล็กทรอนิกส์
-
การค้าผ่านแดนโตเด่น 39.3% โดยมีตลาดหลักอย่างจีน สิงคโปร์ และเวียดนาม หนุนด้วยความต้องการโทรศัพท์ คอมพิวเตอร์ และฮาร์ดดิสก์
-
ผู้ประกอบการต้องบริหารความเสี่ยงรอบด้าน ทั้งต้นทุนโลจิสติกส์ เส้นทางขนส่งที่มีความยืดหยุ่น และกฎระเบียบศุลกากรของประเทศปลายทาง
มูลค่าการค้าชายแดนและการค้าผ่านแดนของไทยในช่วง 9 เดือนแรกของปี 2569 เติบโตต่อเนื่อง โดยมีมูลค่ารวม 1.76 ล้านล้านบาท เพิ่มขึ้น 18.8% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน แรงขับเคลื่อนสำคัญมาจากการค้าผ่านแดนไปยังประเทศที่สาม โดยเฉพาะสินค้ากลุ่มเทคโนโลยีและอิเล็กทรอนิกส์ที่มีความต้องการสูงในตลาดภูมิภาค
ข้อมูลจากกรมการค้าต่างประเทศ ซึ่งรายงานโดย The Nation Thailand ระบุว่า การค้าผ่านแดนมีมูลค่า 1.09 ล้านล้านบาท เพิ่มขึ้น 39.3% ขณะที่การค้าชายแดนกับประเทศเพื่อนบ้าน 4 ประเทศมีมูลค่า 672,124 ล้านบาท ลดลง 4.2% ตัวเลขดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่า แม้ภาพรวมการค้าจะขยายตัว แต่การเติบโตยังขึ้นอยู่กับตลาดและเส้นทางการค้าที่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญ
การค้าผ่านแดนโต 39.3% โทรศัพท์ คอมพิวเตอร์ และฮาร์ดดิสก์เป็นสินค้าหลัก
ในช่วงเดือนมกราคม–กันยายน 2569 การค้าชายแดนและผ่านแดนของไทยมีมูลค่ารวม 1,764,313 ล้านบาท แบ่งเป็นการส่งออก 978,105 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 16.6% และการนำเข้า 786,207 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 21.6% ส่งผลให้ไทยเกินดุลการค้าชายแดนและผ่านแดนรวม 191,898 ล้านบาท
เมื่อพิจารณาเฉพาะการค้าผ่านแดนไปยังประเทศที่สาม พบว่ามีมูลค่า 1,092,189 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 39.3% โดยการส่งออกขยายตัว 41.8% อยู่ที่ 602,855 ล้านบาท ส่วนการนำเข้าเพิ่มขึ้น 36.3% อยู่ที่ 489,334 ล้านบาท
สินค้าส่งออกผ่านแดนที่มีมูลค่าสูงในเดือนกันยายน ได้แก่ เครื่องรับโทรศัพท์และอุปกรณ์ มูลค่า 15,977 ล้านบาท เครื่องคอมพิวเตอร์และอุปกรณ์อื่น ๆ มูลค่า 12,704 ล้านบาท และฮาร์ดดิสก์ไดรฟ์ มูลค่า 9,642 ล้านบาท สะท้อนบทบาทของสินค้าเทคโนโลยีในฐานะหนึ่งในแรงขับเคลื่อนสำคัญของการค้าผ่านแดนไทย
การเติบโตของการค้าผ่านแดนสะท้อนโอกาสของไทยในการเชื่อมโยงห่วงโซ่อุปทานอิเล็กทรอนิกส์ในภูมิภาค แต่ผู้ประกอบการต้องพิจารณาทั้งความต้องการของตลาด ต้นทุนขนส่ง และข้อกำหนดของประเทศปลายทางควบคู่กัน
สิงคโปร์–เวียดนามขยายตัวแรง ขณะที่จีนยังเป็นตลาดสำคัญ
ตลาดการค้าผ่านแดนในเดือนกันยายนมีการเติบโตโดดเด่น โดยจีนมีมูลค่าการค้าผ่านแดนสูงสุดที่ 59,365 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 37.5% ตามด้วยสิงคโปร์ 37,023 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 150.8% และเวียดนาม 15,556 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 102.5% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน
การเติบโตของสิงคโปร์และเวียดนามสัมพันธ์กับความต้องการสินค้าเทคโนโลยีและอิเล็กทรอนิกส์ โดยไทยมีบทบาทเป็นจุดเชื่อมโยงการขนส่งสินค้าไปยังประเทศที่สาม อย่างไรก็ตาม ตัวเลขการค้าเพียงอย่างเดียวยังไม่สามารถยืนยันได้ว่าสินค้าทั้งหมดผลิตในประเทศไทยหรือมีมูลค่าเพิ่มเกิดขึ้นในประเทศมากน้อยเพียงใด
สำหรับผู้ส่งออกไทย ประเด็นสำคัญจึงอยู่ที่การทำความเข้าใจบทบาทของตนในห่วงโซ่อุปทาน ไม่ว่าจะเป็นผู้ผลิตสินค้า ผู้จัดจำหน่าย ผู้ให้บริการโลจิสติกส์ หรือผู้ดำเนินธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับการส่งต่อสินค้าไปยังตลาดปลายทาง
การเลือกตลาดเป้าหมายควรพิจารณาความต้องการสินค้าในแต่ละประเทศ ความสามารถในการแข่งขันของผู้ประกอบการ ต้นทุนการขนส่ง และความพร้อมด้านเอกสารการค้าระหว่างประเทศ เพื่อให้การขยายธุรกิจสอดคล้องกับโอกาสที่เกิดขึ้นจริง
การค้าชายแดนยังเผชิญแรงกดดัน แม้ภาพรวมเติบโต
ในทางกลับกัน การค้าชายแดนกับประเทศเพื่อนบ้าน 4 ประเทศ ได้แก่ มาเลเซีย สปป.ลาว เมียนมา และกัมพูชา มีมูลค่ารวมในช่วง 9 เดือนแรกอยู่ที่ 672,124 ล้านบาท ลดลง 4.2% โดยการส่งออกลดลง 9.3% เหลือ 375,250 ล้านบาท ขณะที่การนำเข้าเพิ่มขึ้น 3.2% อยู่ที่ 296,873 ล้านบาท
สำหรับเดือนกันยายน มาเลเซียเป็นตลาดการค้าชายแดนที่มีมูลค่าสูงสุด 39,972 ล้านบาท เพิ่มขึ้น 49.6% ตามด้วย สปป.ลาว 24,539 ล้านบาท และเมียนมา 16,230 ล้านบาท ขณะที่การค้าชายแดนไทย–กัมพูชายังคงมีมูลค่าเป็นศูนย์ตามรายงานข่าว
ข้อมูลนี้ชี้ให้เห็นว่า การค้าชายแดนและการค้าผ่านแดนมีเงื่อนไขและความเสี่ยงต่างกัน แม้การค้าผ่านแดนจะได้รับแรงหนุนจากตลาดสินค้าเทคโนโลยี แต่การค้ากับประเทศเพื่อนบ้านยังต้องคำนึงถึงสถานการณ์บริเวณชายแดน ความต่อเนื่องของเส้นทางขนส่ง และขั้นตอนการผ่านแดน
ตัวเลขการค้ารวมที่เพิ่มขึ้นไม่ควรทำให้ผู้ประกอบการมองข้ามความเสี่ยงรายตลาด การกระจายเส้นทางขนส่งและการเตรียมแผนสำรองช่วยลดผลกระทบเมื่อการค้าบางพื้นที่สะดุดลง
โอกาสของผู้ส่งออกไทย ต้องมาพร้อมการบริหารโลจิสติกส์และความเสี่ยง
การเติบโตของการค้าผ่านแดนเปิดโอกาสให้ผู้ประกอบการไทยพัฒนาธุรกิจที่เชื่อมโยงกับห่วงโซ่อุปทานระดับภูมิภาค โดยเฉพาะผู้ผลิตและผู้จัดจำหน่ายสินค้าอิเล็กทรอนิกส์ ชิ้นส่วนคอมพิวเตอร์ อุปกรณ์สื่อสาร และสินค้าที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยี
อย่างไรก็ตาม การใช้ไทยเป็นฐานเชื่อมโยงการค้าไม่ได้หมายความว่าผู้ประกอบการทุกรายจะได้รับประโยชน์โดยอัตโนมัติ การแข่งขันด้านราคาและต้นทุนโลจิสติกส์อาจกระทบต่ออัตรากำไร ขณะที่ข้อกำหนดด้านศุลกากร ถิ่นกำเนิดสินค้า และเอกสารประกอบการส่งออกยังเป็นเรื่องที่ต้องตรวจสอบตามลักษณะสินค้าและประเทศปลายทาง
ผู้ประกอบการจึงควรให้ความสำคัญกับ 3 แนวทาง ได้แก่
-
วางแผนเส้นทางขนส่งอย่างยืดหยุ่น ประเมินทางเลือกด้านขนส่งและจุดผ่านแดน เพื่อลดการพึ่งพาเส้นทางใดเส้นทางหนึ่งมากเกินไป
-
ตรวจสอบข้อกำหนดการค้าให้ครบถ้วน ศึกษากฎระเบียบศุลกากร เอกสารส่งออก และข้อกำหนดของประเทศปลายทางก่อนรับคำสั่งซื้อ
-
ประเมินกำไรหลังหักต้นทุนจริง รวมค่าขนส่ง ค่าประกันภัย ค่าใช้จ่ายบริเวณด่าน และความเสี่ยงจากความล่าช้าไว้ในต้นทุนการดำเนินงาน
ในระยะยาว การเติบโตของการค้าผ่านแดนจะสร้างประโยชน์ให้เศรษฐกิจไทยได้มากเพียงใด ขึ้นอยู่กับความสามารถในการเชื่อมโยงโอกาสทางการค้ากับการสร้างมูลค่าเพิ่มในประเทศ ทั้งการผลิต การจัดจำหน่าย บริการโลจิสติกส์ และการพัฒนาผู้ประกอบการที่เกี่ยวข้อง
ยอดการค้า 1.76 ล้านล้านบาทจึงเป็นสัญญาณเชิงบวกของการเชื่อมโยงตลาดในภูมิภาค แต่โจทย์สำคัญต่อจากนี้คือการทำให้การเติบโตดังกล่าวมีความต่อเนื่อง กระจายโอกาสสู่ผู้ประกอบการไทย และรับมือกับความเสี่ยงด้านเส้นทางขนส่งและกฎระเบียบการค้าได้อย่างมีประสิทธิภาพ
ข้อมูลอ้างอิง:
- กรมการค้าต่างประเทศ / ข่าวที่เผยแพร่ผ่านข่าวสด — รายงานตัวเลขการค้าชายแดนและผ่านแดนเดือนกันยายนและช่วง 9 เดือนแรกของปี 2569 เผยแพร่ 31 ตุลาคม 2569 อ่านรายละเอียดตัวเลขการค้า
- กรุงเทพธุรกิจ — รายงานภาพรวมการค้าชายแดนและผ่านแดนไทย 9 เดือนแรกปี 2569 เผยแพร่ช่วงปลายเดือนตุลาคม 2569 อ่านรายงานเพิ่มเติม
ข่าวที่เกี่ยวข้อง

ธปท. ปรับเพิ่มคาดการณ์ GDP ไทยปี 2569 เป็น 2.4% แต่เตือนเศรษฐกิจฟื้นตัวกระจุกตัว
ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ปรับเพิ่มประมาณการเศรษฐกิจไทยปี 2569 เป็น 2.4% และปี 2570 เป็น 2.1% จากเดิมที่คาดว่าจะเติบโต 2.3% และ 1.8% ตามลำดับ โดยได้รับแรงสนับสนุนจากการส่งออกสินค้าและการลงทุนภาคเอกชนที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยีและปัญญาประดิษฐ์ (AI) ซึ่งขยายตัวดีกว่าที่ประเมินไว้

เศรษฐกิจไทยยุคภูมิใจไทย: ฟื้นตัวแบบประคองตัว ท่ามกลางโอกาสและโจทย์ท้าทาย
ภายใต้รัฐบาลภูมิใจไทย เศรษฐกิจไทยกำลังฟื้นตัวแบบประคองตัวบนฐานเสถียรภาพทางการเมืองที่ช่วยหนุนความเชื่อมั่นนักลงทุนและการไหลกลับของ Fund Flow สู่ตลาดทุนไทย นโยบาย “10 Plus” และ “คนละครึ่ง พลัส” ผสานกับการลงทุนโครงสร้างพื้นฐานและเศรษฐกิจสีเขียว ช่วยเปิดโอกาสเติบโตให้กลุ่มธนาคาร ค้าปลีก เกษตร ท่องเที่ยว และอุตสาหกรรมใหม่ แม้ยังต้องจับตาวินัยการคลัง หนี้ครัวเรือน และความเสี่ยงภูมิรัฐศาสตร์

ธปท. สศช. และหน่วยงานเศรษฐกิจหั่นคาดการณ์เศรษฐกิจไทย รับผลกระทบความขัดแย้งในตะวันออกกลางและราคาพลังงาน
เศรษฐกิจไทยปี 2569 เผชิญความท้าทายหนักจาก GDP ต่ำสุดในอาเซียนและเงินเฟ้อพุ่งกระทบ SME ทำให้ ธปท. และสถาบันการเงินเร่งออกมาตรการช่วยเหลือลูกหนี้เพื่อพยุงธุรกิจ

จีน-DPRK เปิดใช้ 'สะพานข้ามแม่น้ำยาลู่' แห่งใหม่ หนุนการค้า-แลกเปลี่ยนสองชาติ
จีนและเกาหลีเหนือเปิดใช้สะพานข้ามแม่น้ำยาลู่แห่งใหม่ เชื่อมเมืองตานตงกับชินอึยจู รองรับ 4 ช่องจราจรและเรือขนาดใหญ่ มุ่งเพิ่มศักยภาพการขนส่งและสนับสนุนการค้าระหว่างสองประเทศ

ดร.สุทธิพันธ์ จิราธิวัฒน์ ประธานกรรมการ กลุ่มเซ็นทรัล เสนอแนะแนวทางแก้ไขปัญหาเศรษฐกิจต่อรัฐบาลใหม่
ดร.สุทธิพันธ์ จิราธิวัฒน์ เร่งรัฐบาลแก้วิกฤตเศรษฐกิจไทยที่ขาดยุทธศาสตร์ระยะยาว ชี้ต้องดึงมืออาชีพเข้ามาบริหาร สร้างความเชื่อมั่นนักลงทุน และฟื้นฟู GDP ที่ชะลอตัวต่อเนื่อง

SCB EIC ปรับเพิ่มประมาณการเศรษฐกิจไทยปี 2569 แตะ 2.2% รับแรงส่ง AI–ดิจิทัล–อิเล็กทรอนิกส์ คาดดอกเบี้ย 1% ยาวถึงปี 2570
SCB EIC ปรับเพิ่มประมาณการเศรษฐกิจไทยปี 2569 ขึ้นแตะ 2.2% และปี 2570 ที่ 2.1% รับอานิสงส์วัฏจักรลงทุน AI โลก หนุนการส่งออกดิจิทัล-อิเล็กทรอนิกส์พุ่ง 16% ขณะที่ฟื้นตัวยังเป็นรูปแบบ K-shaped กระจุกตัวเฉพาะกลุ่ม คาด กนง. ตรึงดอกเบี้ย 1.00% พยุงกลุ่มเปราะบางและ SMEs
