จีนออกมาตรการกระตุ้นใช้ 'AI-เทคโนโลยีขั้นสูง' ในภาคการค้า

ปักกิ่ง, 19 ต.ค. (ซินหัว) -- กลุ่มหน่วยงานรัฐบาลของจีน รวมถึงกระทรวงพาณิชย์ ได้ออกแนวปฏิบัติใหม่เพื่อส่งเสริมการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ (AI) และเทคโนโลยีขั้นสูงอื่นๆ ในภาคการค้า ซึ่งกำหนด 18 มาตรการเกี่ยวกับการบริโภคสินค้าและการบริการ การกระจายทางการค้า การประยุกต์ใช้ธุรกิจเชิงนวัตกรรม และการสนับสนุนเชิงนโยบาย

จีนออก 18 มาตรการ ดัน AI เข้าสู่กระบวนการค้าครบวงจร

จีนกำลังขยายบทบาทของปัญญาประดิษฐ์ (AI) จากเทคโนโลยีที่ใช้เฉพาะบางกระบวนการ ไปสู่เครื่องมือสนับสนุนการดำเนินธุรกิจในหลายมิติ หลังกลุ่มหน่วยงานรัฐบาลจีน รวมถึงกระทรวงพาณิชย์ ออกแนวปฏิบัติใหม่เพื่อส่งเสริมการประยุกต์ใช้ AI และเทคโนโลยีขั้นสูงในภาคการค้า โดยกำหนดแนวทางดำเนินงาน 18 มาตรการ

มาตรการดังกล่าวครอบคลุม 4 ด้านสำคัญ ได้แก่ การบริโภคสินค้าและบริการ การกระจายทางการค้า การประยุกต์ใช้ธุรกิจเชิงนวัตกรรม และการสนับสนุนเชิงนโยบาย สะท้อนแนวทางการนำเทคโนโลยีมาเชื่อมโยงกับกิจกรรมทางเศรษฐกิจตั้งแต่ต้นน้ำถึงปลายน้ำ

แนวปฏิบัตินี้ส่งเสริมการบูรณาการ AI ในการพัฒนา ออกแบบ ผลิต และทำการตลาดผลิตภัณฑ์ ควบคู่กับการขยายอุปทานอุปกรณ์และหุ่นยนต์อัจฉริยะ ตลอดจนการผลิตที่ยืดหยุ่นและการปรับแต่งสินค้าตามความต้องการเฉพาะของลูกค้า

แนวทางดังกล่าวทำให้ AI ไม่ได้มีบทบาทเพียงช่วยประมวลผลข้อมูล แต่ยังสามารถเข้ามาสนับสนุนการออกแบบสินค้า การจัดการกระบวนการผลิต และการตอบสนองความต้องการของตลาดที่เปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา

ขยาย AI สู่สินค้าอัจฉริยะและธุรกิจบริการ

อีกหนึ่งเป้าหมายของมาตรการคือการเพิ่มทางเลือกสินค้าและบริการที่ใช้เทคโนโลยีขั้นสูง โดยส่งเสริมการพัฒนาอุปกรณ์อัจฉริยะและหุ่นยนต์ พร้อมขยายการประยุกต์ใช้ AI ในภาคบริการที่เกี่ยวข้องกับชีวิตประจำวัน

กลุ่มธุรกิจที่อยู่ในขอบเขตการส่งเสริม ได้แก่

• สุขภาพและการดูแลผู้สูงอายุ สนับสนุนการให้บริการดูแลสุขภาพและผู้สูงอายุในรูปแบบอัจฉริยะ

• ธุรกิจจัดเลี้ยง ส่งเสริมการเปลี่ยนผ่านสู่ระบบดิจิทัล เพื่อยกระดับการดำเนินงาน

• วัฒนธรรมและการท่องเที่ยว สนับสนุนการทดลองประยุกต์ใช้ AI เพื่อสร้างรูปแบบบริการและประสบการณ์ใหม่

• การผลิตสินค้า ส่งเสริมการผลิตที่ยืดหยุ่นและการปรับแต่งสินค้าให้ตรงกับความต้องการเฉพาะบุคคล

การขยายการใช้ AI ในภาคบริการจึงเป็นส่วนหนึ่งของการเพิ่มรูปแบบการบริโภคที่อาศัยเทคโนโลยี ไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการซื้ออุปกรณ์อัจฉริยะเท่านั้น

ยกระดับคลังสินค้าและโลจิสติกส์ ดันการค้าอัจฉริยะ

นอกเหนือจากการพัฒนาสินค้าและบริการ จีนยังให้ความสำคัญกับการนำเทคโนโลยีมาเพิ่มประสิทธิภาพการกระจายสินค้า โดยครอบคลุมคลังสินค้าอัจฉริยะ อุปกรณ์โลจิสติกส์อัจฉริยะ และระบบจัดส่งแบบไร้คนขับ พร้อมผลักดันการยกระดับทางดิจิทัลในธุรกิจค้าส่งและค้าปลีก

แนวทางดังกล่าวเชื่อมโยงเทคโนโลยีเข้ากับกระบวนการหลังการผลิต ตั้งแต่การจัดเก็บสินค้า การบริหารการกระจายสินค้า ไปจนถึงการส่งมอบให้ผู้บริโภค โดยมีเป้าหมายเพื่อขยายการใช้งานเทคโนโลยีขั้นสูงในระบบการค้า

ขณะเดียวกัน แนวปฏิบัติยังสนับสนุนการพัฒนา AI Agent หรือระบบ AI ที่สามารถช่วยดำเนินงานตามเป้าหมายที่กำหนด โดยมุ่งนำมาใช้สนับสนุนการซื้อสินค้า การดำเนินธุรกิจ และโลจิสติกส์ รวมถึงการประยุกต์ใช้ AI เชิงกายภาพและการสร้างประสบการณ์ซื้อสินค้าเสมือนจริง

มาตรการยังครอบคลุมการสนับสนุนมาตรฐานเทคโนโลยี โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล และการจัดหาเงินทุน ซึ่งเป็นองค์ประกอบที่ช่วยรองรับการนำเทคโนโลยีไปใช้ในภาคธุรกิจ

เดินหน้าต่อยอดนโยบาย AI+การบริโภค

แนวปฏิบัติฉบับใหม่นี้ต่อยอดจากความเคลื่อนไหวก่อนหน้า เมื่อเดือนมิถุนายน 2026 กระทรวงพาณิชย์จีนและหน่วยงานรัฐบาลอีก 7 แห่งได้ออกแนวปฏิบัติ 17 มาตรการ เพื่อส่งเสริมแนวคิด “AI+การบริโภค” โดยให้ความสำคัญกับผลิตภัณฑ์อัจฉริยะ บริการที่ใช้ AI และสถานการณ์การบริโภครูปแบบใหม่

การออกแนวปฏิบัติ 18 มาตรการในครั้งนี้จึงเป็นอีกขั้นของการขยายแนวทางดังกล่าว โดยให้ความสำคัญกับการประยุกต์ใช้เทคโนโลยีในระบบการค้าอย่างกว้างขวาง ทั้งฝั่งสินค้า บริการ การกระจายสินค้า และรูปแบบธุรกิจใหม่

อย่างไรก็ตาม ข้อมูลที่เปิดเผยระบุถึงแนวทางและมาตรการส่งเสริมเป็นหลัก ยังไม่ใช่หลักฐานยืนยันว่าทุกมาตรการถูกนำไปใช้อย่างเต็มรูปแบบ หรือส่งผลต่อยอดขายและผลิตภาพของธุรกิจแล้วในระดับใด

ตลาดค้าปลีกจีนยังเติบโต ท่ามกลางการเปลี่ยนแปลงด้านเทคโนโลยี

ข้อมูลล่าสุดที่รายงานเมื่อวันที่ 19 ตุลาคม 2026 ระบุว่า ยอดค้าปลีกสินค้าอุปโภคบริโภคของจีนในช่วงเดือนมกราคม–กันยายน 2026 อยู่ที่ 37 ล้านล้านหยวน หรือประมาณ 186 ล้านล้านบาท เพิ่มขึ้น 1.1% เมื่อเทียบกับช่วงเดียวกันของปีก่อน

ขณะที่ยอดค้าปลีกภาคบริการเติบโต 5% สูงกว่าการเติบโตของยอดค้าปลีกสินค้า ซึ่งอยู่ที่ 1% ตามข้อมูลที่รายงาน

ตัวเลขดังกล่าวสะท้อนว่าตลาดสินค้าและบริการของจีนยังมีการขยายตัวในช่วงเวลาดังกล่าว โดยภาคบริการมีอัตราการเติบโตสูงกว่าภาคสินค้า อย่างไรก็ตาม ยังไม่ควรสรุปว่าการเติบโตนี้เป็นผลโดยตรงจากมาตรการส่งเสริม AI เนื่องจากข้อมูลที่เปิดเผยไม่ได้ระบุความสัมพันธ์เชิงสาเหตุระหว่างนโยบายกับตัวเลขค้าปลีก

โอกาสและโจทย์ที่ธุรกิจไทยต้องจับตา

การส่งเสริม AI ในภาคการค้าของจีนเป็นพัฒนาการที่ผู้ประกอบการไทยควรติดตาม โดยเฉพาะธุรกิจที่เกี่ยวข้องกับการผลิตสินค้า การค้าปลีก การบริการ และโลจิสติกส์ เนื่องจากแนวทางดังกล่าวครอบคลุมหลายขั้นตอนของห่วงโซ่ธุรกิจ

สำหรับผู้ประกอบการไทย ประเด็นที่ควรพิจารณา ได้แก่ การนำ AI มาช่วยวิเคราะห์ความต้องการของลูกค้า การพัฒนาสินค้าให้ตอบโจทย์เฉพาะบุคคล การปรับปรุงระบบคลังสินค้าและจัดส่ง ตลอดจนการออกแบบบริการดิจิทัลให้สอดคล้องกับพฤติกรรมผู้บริโภค ทั้งนี้ การเลือกใช้เทคโนโลยีควรพิจารณาจากความเหมาะสมกับธุรกิจ ต้นทุน และผลลัพธ์ที่วัดได้

ในมุมการค้าระหว่างประเทศ การขยายระบบโลจิสติกส์อัจฉริยะและการใช้ AI ในกระบวนการค้าของจีนยังเป็นประเด็นที่ควรติดตามต่อ ทั้งในด้านมาตรฐานเทคโนโลยี โครงสร้างพื้นฐาน และรูปแบบการให้บริการที่อาจเปลี่ยนแปลงไปเมื่อมีการนำระบบเหล่านี้มาใช้อย่างแพร่หลาย

หัวใจสำคัญจึงไม่ใช่เพียงการนำ AI มาใช้ แต่คือการทำให้เทคโนโลยีตอบโจทย์กระบวนการทางธุรกิจได้จริง ตั้งแต่การพัฒนาสินค้า การเข้าถึงลูกค้า ไปจนถึงการส่งมอบสินค้าและบริการ โดยผลลัพธ์ในระยะต่อไปจะขึ้นอยู่กับการนำมาตรการไปปฏิบัติและความสามารถของธุรกิจในการปรับตัว